Ik heb (bijna) nooit gewerkt, maar nu gaan we scheiden… Welke invloed op mijn pensioen?

We zagen reeds welke invloed een scheiding heeft op het pensioen van iemand die gewerkt heeft. Nu gaan we het probleem bekijken vanuit het oogpunt van de partner van de werkende persoon. Hoe zit het met het pensioen van deze partner, in veel gevallen de thuisblijvende echtgenote die geen beroepscarrière heeft?

Laten we de volgende situatie onderzoeken: het huwelijk heeft 20 jaar standgehouden, maar is dan op de klippen gelopen. Tijdens die 20 jaar is de vrouw thuis gebleven om de kinderen groot te brengen. Waar heeft zij recht op?

Het wettelijk pensioen

Tijdens die 20 jaar heeft deze vrouw niet gewerkt. Ze heeft dus geen eigen pensioenrechten kunnen opbouwen. Toch kan zij, omdat zij gehuwd was, recht hebben op een “rustpensioen van de uit de echt gescheiden echtgenoot”. Dit pensioen wordt op dezelfde manier berekend als een gewoon rustpensioen. Voor de jaren dat het huwelijk geduurd heeft, wordt het pensioen berekend alsof de aanvrager zelf werkte en pensioenrechten opbouwde.

Dit is in elk geval zo indien de echtgenoot werkzaam was als werknemer of als zelfstandige. Inderdaad, zoals we gezien hebben, heeft een ambtenaar altijd recht op het alleenstaandenpensioen. Daardoor kan de (van de ambtenaar gescheiden) echtgenote geen aanspraak maken op een pensioen van ex-partner. Dit is eveneens het geval wanneer het koppel 20 jaar lang feitelijk of wettelijk samenwoonde. In zulk geval heeft de gescheiden/niet meer samenwonende persoon nooit recht op een rustpensioen van de uit de echt gescheiden echtgenoot.

Indien zij na de scheiding wel aan de slag gaat  – zij het als werkneemster, zelfstandige of ambtenares – dan zal ze natuurlijk recht hebben op een pensioen op basis van haar eigen werk. Er bestaat echter veel kans dat dit pensioenbedrag laag zal liggen, ten eerste omdat zij waarschijnlijk niet veel zal verdienen, en vervolgens omdat zij een onvolledige carrière zal hebben. Deze twee factoren zullen een laag pensioen meebrengen. Daarbij komt nog dat deze persoon zelfs geen aanspraak zal kunnen maken op een minimumpensioen. Inderdaad, om recht te hebben om een minimumpensioen moet men een carrière hebben die minstens gelijk is aan tweederde van een volledige loopbaan, nl. 30 jaar. Als zij pas na 20 jaar huwelijk begint te werken, is het dus uitgesloten dat zij vóór haar 65e aan een carrière van 30 jaar geraakt.

Het aanvullend pensioen

Wij beschouwen nu dezelfde situatie, maar wat betreft het aanvullend pensioen. Indien de vrouw minder of niet gewerkt heeft om de kinderen groot te brengen, kan zij dan recht hebben op een deel van het aanvullend pensioen van haar ex-echtgenoot ?

Als het koppel getrouwd was met gemeenschap van goederen, dan kan de vrouw in principe rekenen op een vergoeding ter hoogte van 50% van de aanvullende pensioenrechten die opgebouwd werden tijdens de periode dat het huwelijk standhield. Zoals we reeds zagen, is deze berekening niet gemakkelijk. Dit zal dan moeten gebeuren door onderlinge overeenstemming of door de beslissing van een rechter.

De Inkomensgarantie voor ouderen

Dit alles is natuurlijk niet erg rooskleurig voor de gescheiden vrouw. In zulke gevallen bestaat er gelukkig de IGO of Inkomensgarantie voor ouderen, waardoor mensen boven de 64 jaar met onvoldoende inkomens toch nog een zeker inkomen kunnen krijgen.

  • Twitter
  • LinkedIn
  • Facebook

, , , , , , , , , , , , , , ,